مرجع تخصصی آموزش ابتدایی|اول|دوم|سوم|چهارم|پنجم|ششم|دبستان

درس ششم فارسی پنجم ابتدایی سرود ملّی

0 ۱,۶۰۰

اهداف درس ششم فارسی پنجم ابتدایی سرود ملّی

1 معرّفی یکی از نمادهای ملّی کشور (سرودملّی)
2 تقویت روحیهٔ دفاع از وطن و میهن دوستی
3 تأکید بر نقش و اهمّیت زبان فارسی
4 تقویت قدرت درک متن و دریافت پیاماصلی درس
5 آشنایی با نشانهٔ«ربط  »در زبان فارسی و نقش آن در درک معنا

فعالیت های درس ششم فارسی پنجم ابتدایی سرود ملّی

خوانش متن درس

آخرین رکن درس، خوانش متن درس است که به خاطر داشتن متن خاص (لحن روایی حاکم بر متن) بهتر است که ابتدا معلّم از روی متن بخواند.

پس از روخوانی معلّم پخش فایل صوتی متن درس برای تکرار مناسب است.

پس از چند بار خوانش متن درس، برای سنجش میزان درک مطلب متن درس با پرسش های درست و نادرست و درک مطلب، دانش آموزان را ارزیابی می کنیم؛

اگرتعدادی از دانش آموزان قادر به پاسخ گویی نبودند، می توانید با توضیحات لازم این مشکل را برطرف سازید.

دانش زبانی

در این درس با توجّه به عنوان فصل و ارتباط با شبکهٔ مفهومی درس و فصل، در دانش زبانی به اهمّیت زبان فارسی به عنوان زبان ملّی، پرداخته ایم

تا فرصتی فراهم آید که دانش آموزان نیز به این موضوع فکر کنند و به اهمّیت زبان رسمی در ایجاد وحدت و قدرت میهنی بیندیشند

و از لهجه ها و گویش های محلّی خود برای حفظ و پاسداشت ذخایر فرهنگی مراقبت نمایند،

زیرا زبان های محلّی و بومی گنجینه ای با ارزش هستند که در کنار زبان فارسی، به رشد ملّی و پرورش فکری و فرهنگی همهٔ ایرانیان کمک می کنند.

بخوان و حفظ کن ای ایران
بخوان و حفظ کن ای ایران

آموزش لحن

لحن متن درس ششم از نوع روایی و آمیخته به عواطف ملّی میهنی می باشد.
این متن، دارای آهنگی نرم و کش دار و گاهی کوبنده و حماسی است،

به گونه ای که شنونده، تحت تأثیر احساسات آن قرار می گیرد.

این متن در بردارندهٔ مفهوم میهن دوستی است که مثل یک قصّه، سینه به سینه از نسلی به نسل دیگر انتقال می یابد.

بنابراین، باید از شخصیت های متن، فضا و سایر عناصر، کمک گرفت تا لحن، شکل درستی به خود بگیرد.

بهتر است علائم نگارشی را رعایت کرد تا تأثیر کلام بیشتر شود؛ سکون ها و سکوت ها نیز این تأثیر را دو چندان می کند.

درسنامه درس سرود ملی پایه پنجم

شعر نو ( شعر معاصر )

نکته : کلمه معاصر هم خانواده ی (عصر ، دوره ، زمان) می باشد وقتی کلمه یِ معاصر را می شنوید
یعنی هم دوره و هم عصرِ ما . اشعار نو به سه بخش تقسیم می شوند که عبارتند از :
1- شعر آزاد نیمایی .
2- شعر سپید .
3 – شعر موج نو .

1 – شعر آزاد یا نیمایی :

این نوع شعر وزن و آهنگ دارد اما جایِ قافیه در آن معلوم نیست و تفاوت آن با شعرهای سنتی در طولِ مصراع ها می باشد . مُبدع شعر نیمایی آقای علی اسفندیاری متخلص به نیما یوشیج می باشد .

2 – شعر سپید :

در این شعر آهنگ وجود دارد اما وزن و قافیه نمی بینید .

3 – شعر موجِ نو :

بیشتر این نوع شعر را نثر شاعرانه می نامند چون در آن نه وزن ، نه قافیه و نه آهنگ دیده می شود .
در تمامی اشعار نامبرده ی بالا مصراع ها یکسان نیست و قافیه جای مشخص را ندارد و موضوع شعرِ نو عشق ، سیاست ، اجتماع است . معروفترین شاعرانِ شعر نو عبارتند از : نیما یوشیج ، اخوان ثالث ، فروغ فرخزاد ، فریدون مشیری ، سهراب سپهری و سیاوش کسرایی می باشد .

حروف میانجی درس سرود ملی پایه پنجم

حروف میانجی عبارتند از( ی , ک , گ , ج )

در صورتی که دو صدا از صداهایِ شهرکِ الفبای فارسی مجبور شوند کنار هم بیایند یکی از این حروف به عنوان میانجی بینِ این دو صدا قرار می گیرد .

مثال : ساده + ی← ساده + گ + ی ←سادگی
دانا + ان ←دانا + ی + ان ←دانایان
سبزی + ات ←سبزی + ج + ات← سبزیجات
فرشته + ان← فرشته + گ + ان ←فرشتگان

نکته : هرگاه کلماتی که صدای آخر آنها ( ه ) یا ای ، ا می باشد این حروف حذف شده و یکی از حروفِ میانجی جانشین آن صدا می شود

مثال : فرشتگان که قبلا بوده ←فرشته + ان سادگی که قبلا بوده← ساده + ی

*** دانش زبانی درس سرود ملی پایه پنجم

اهمیت زبان فارسی :
ما برای بیان مقصودِ خود از زبان استفاده می کنیم .

زبان وسیله ای است که انسان ها از طریق آن با دنیای بیرون و باهم ارتباط برقرار می کنند ،
زبان های مختلفی در جهان و ایران وجود دارد مانند زبان انگلیسی ، فرانسوی ، لُری ، ترکی ، گیلکی ، کردی و …

از آنجا که زبان هویت هر ملت است
و هیچ کشور و ملتی را نمی توان یافت که زبانِ مخصوص به خودش را نداشته باشد
و اگر انسان از زبان بی بهره بود نمی توانست به تفکر بپردازد ،

نه علم به دست آورد و نه علم و فکر خود را به دیگران منتقل کند ، پس از اهمیت ویژه ای برخوردار است .

زبان فارسی زبان ملی کشور ماست همه ی اقوام و مردم سراسر میهن را به هم پیوند می دهد و باعث وحدت و یکپارچگی ما و قدرتمندی ایرانِ عزیز می شود .

نکته : کشور ما هم مانند هر کشور دیگر یک زبانِ واحد برای تمام مردم میهن انتخاب کرده
که به واسطه ی آن ، ارتباط برقرار می کنند و آن زبانِ فارسی است ، اما گویش مردم هر شهر از کشورمان با هم تفاوت دارد

و چون زبانِ مادری و محلیِ مردم ماست مانند گنجینه ای با ارزش است که در کنار زبانِ فارسی به رشد فکری کمک می کند .

بیان احساسات از راه شنیده ها : گاهی از شنیدن بعضی مطالب و اشعار احساس خاصی به انسان دست می دهد

مانند احساس غرور و سربلندی که هر ایرانی بعد از شنیدن سرود ملی می کند یا با شنیدن لالایی مادر احساس امنیت و آرامش می کند , پس هر صدایی نمایانگر احساسِ خاصی ( شادی ، غم ، خشم و … ) است و یا خاطره ای را در ذهنِ ما زنده می کند .

 

توصیه های نگارشی درس سرود ملی پایه پنجم

1 – موقع نوشتن درباره ی صدایی که شنیده اید ، یکبار صدا را در ذهن خود مرور کنید .
2 – نوعِ احساسِ خود ( شادی ، اندوه و …. ) را مشخص کنید .
3 – علتِ به وجود آمدنِ آن احساس را بنویسید .
4 – موارد گفته شده ی قبل را در بند نویسی رعایت کنید .

بیشتر بدانیم درس سرود ملی پایه پنجم

حسین گُل گُلاب شاعر ، گیاه شناس ، نوازنده موسیقی ، عکاس ، استاد دانشگاه و هنرمند ایرانی بود

که در سال 1313 با افرادی چون دکتر حسابی و علی اکبر دهخدا و … از نخستین اعضایِ فرهنگستان لغت ایران بودند .

او نخستین دبیر فرهنگستانِ زبان فارسی بود

و از اشعار و سروده های معروفش می توان ای ایران ، آذربادگان اشاره کرد

زمانی که جنگِ جهانی دوم تازه تمام شده بود نیروهای روس و انگلیس و آمریکا ، تهران را اشغال کرده بودند .

ر
وزی در شهریور 1323 حسین گل گلاب از خیابانِ هدایت تهران رَد می شود

و می بیند که یک سرباز انگلیسی به یک ایرانی توهین کرده و او را کتک می زند

اما اَفسر نظامی ایران که شاهد ماجرا بوده وارد ماجرا شده و قصد مداخله می کند

و از افسر انگلیسی سیلیِ محکمی می خورد ،

همان وقت حسین گل گلاب با چشمانِ اشک آلود نزد روح الله خالقی که یکی از دوستانِ آهنگ سازش بود

رفته و ماجرا را تعریف کرده و می گوید کار ما به جایی رسیده که سرباز اَجنبی تویِ گوش افسرِ نظامی ایران می زند

روح الله خالقی او را تشویق کرده تا شعری در وَصف ایران بِسُراید

و خودش هم موسیقی آن را می نویسد و استاد بَنان هم خوانندگی آن را بر عهده می گیرد
و این چنین می شود که در 27 مهرماه 1323 در تهران برای اولین بار نخستین سرود ملی ایران اجرا می شود .

نکته اول : نخستین سُراینده ی سرود ملی ایران حسین گل گلاب است .

نکته دوم : نخستین سُراینده ی سرود جمهوری اسلامی ایران ابوالقاسم حالت است .

تمرین درس سرود ملی پایه پنجم

1 – مانند نمونه کامل کن و جمله بنویس ؟
سازنده + ی سازندگی پدر و مادر هستند که سازندگیِ یک خانواده را بر عهده دارند
الف- همیشه + ی ………………….. ………………………………………………………………………….
ب- شایسته + ی ………………….. ………………………………………………………………………….
ج- جاودانه + ی ………………….. ………………………………………………………………………….
2 – به چه زبانی زبانِ مادری می گویند ؟
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
3 – زبان رسمی کشور ایران چیست ؟
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
4- یک شعرِ نو از یکی از شاعران معاصر گفته شده در درسنامه را انتخاب کن و با لحن و آهنگ مناسب در
کلاس برای دوستانت بخوان ؟
5- احساسِ خود را در یک بند از شنیدن صدای ریزش باران بهاری بنویس ؟
6 – مفهوم بیت زیر را بنویس ؟
خوشا مرزِ ایرانِ عنبر نسیم که خاکش گرامی تر از زَر و سیم –
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
7 – ویژگی های سرودِ ملی کشورمان را بنویس و مشخص کن واژه هایِ سرود ملی ایران کدامند ؟
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
8 – با فعل های غیر ساده ( پیشوند ) زیر جمله بساز ؟
الف-برانگیزد:
…………………………………………………………………………………………………………………………………………..
ب-درآمد:
……………………………………………………………………………………………………………………………………………….
ج-وَرافتاد:

بیشتر بدانیم درس سرود ملی پایه پنجم

در دروسِ قبل بُن فعلِ ماضی و مضارع اشاره کردیم در اینجا می خواهیم با انواعِ فعلِ ماضی و انواعِ فعلِ مضارع و فعلِ امر و نَهی آشنا شویم .

*** انواع فعلِ ماضی :

1 ماضی ساده :

بُن ماضی + شناسه ها (م ی یم ید ند ) .
مثال : خوردم خوردی خورد خوردیم خوردید خوردند .

2 ماضی نقلی :

بُن ماضی + ه + ( ام ای است ایم اید اَند) .
مثال : خورده ام -خورده ای- خورده است -خورده ایم -خورده اید- خورده اند .

3 ماضی استمراری :

می + بُن ماضی + شناسه ها .
مثال : می خوردم -می خوردی -می خورد-می خوردیم -می خوردید -می خوردند .

4 ماضی بعید :

بُن ماضی + ه + بود + شناسه .
صفت مفعولی
مثال : خورده بودم – خورده بودی -خورده بود- خورده بودیم -خورده بودید -خورده بودند .

5 ماضی التزامی :

بن ماضی + ه + باش + شناسه ها .
صفت مفعولی
مثال : خورده باشم -خورده باشی -خورده باشد -خورده باشیم -خورده باشید -خورده باشند .

6 ماضی مستمر یا ملموس :

داشت + شناسه ها + ماضی استمراری فعل اصلی.
مثال : داشتم می خوردم- داشتی می خوردی- داشت می خورد -داشتیم می خوردیم -داشتید می خوردید -داشتند می خوردند.

انواع مضارع

1 مضارع اخباری :

می + بُن مضارع + شناسه ( م -ی- د -یم- ید- ند ) .
مثال : می خورم- می خوری -می خورد -می خوریم -می خوری- می خورند .

2 مضارع التزامی :

ب + بُن مضارع + شناسه .
مثال : بخورم- بخوری- بخورد -بخوریم- بخورید- بخورند .

3 مضارع مستمر ( ملموس ) :

دار + شناسه + مضارع اخباری (فعل اصلی ) .
مثال : دارم می خورم -داری می خوری- دارد می خورد- داریم می خوریم- دارید می خورید- دارند می خورند

زمان آینده ( مستقل )

خواه + شناسه ها ( م -ی- د- یم -ید -ند ) + بُن ماضی .
مثال : خواهم خورد- خواهی خورد -خواهد خورد -خواهیم خورد -خواهید خورد -خواهند خورد .

فعل امر دو دسته است که در زیر اشاره شده

الف- مفرد ب + بُن مضارع بُخور
ب- جمع ب + بُن مضارع + ید بخورید

***فعل نهی دو دسته است که در زیر اشاره شده

الف- مفرد نَ + بُن مضارع نَخور
ب- جمع نَ + بُن مضارع + ید نخورید

ارسال یک دیدگاه

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.